MASIGNCLEAN101

Yapılar Depremden Nasıl Etkilenir

Yapılar Depremden Nasıl Etkilenir


Yapı depremden nasıl etkilenir? 


Beton rijit bir malzemedir. Rijit malzemelerin elastikiyet özellikleri fazla değildir. Her hangi bir yük altında elastikleşmeye maruz kalan beton taşıyabileceğinden fazla yanal yükte bozulma olur. Üzerine aldığı enerji (zelzele yükü) elastiklik sınırı dahilinde ise sadece yanal bir hareket yapıp eski konumuna geri basar. Enerji, bu hareketin gerçekleşmesiyle yok olur. Eğer yük betonun elastiklik sınırının üzerinde ise beton ilk konumuna geri dönemez. Bu fazla yük bir halde açığa çıkmak zorundadır. Bunuda betonu kırarak gerçekleştirir. Yukarıda anlatılanlardan anlaşılacağı üzere deprem esnasındaki ana sorunlardan biri yapının esnemesidir. Yapı ne kadar azca esner ise yapı o kadar güvendedir. Dolayı ile yapının yatay hareketini en aza indirmek gerekir. Bu da yapıya ilave olarak betonarme perde duvarların yapımı ile sağlanır.

Depremde yapı nasıl hasar alır? 



  • Yerin üzerine, zemin mühendisliklerine uygun olmayan yapıların inşa edilmesi. Su muhtevası yüksek olan ve taşıma gücü düşük olan zemine statik açıdan süneklilik düzeyi yüksek kat ötelenmelerine hakim bir yapı inşa ettiğimizi düşünelim. Zelzele esnasında bu zemin sıvılaşma ve gevşeme yapacağından yapıyı taşıyamaz hale gelir ve yapı doğal seviyesinden aşağıya iner. Bu tür hasar çeşitlerini 17 Ağustos depreminde Gölcük-Kavaklı, Adapazarı Merkezde gördük.

  • Deprem yönetmeliğine uygun projelendirme yapılmadan yapı inşa edilmesi. 
  • Olması gereken nitelikteki betonun kullanılmaması. 
  • Yapının kullanım amacına ve zemin özelliklerine bakılırsa belirlenen demir donatısının projedeki oranda kullanılmaması. 
  • Zelzele esnasında kolon-kiriş birleşim yerlerindeki moment aktarımını elde eden etriye sıklaştırılmasının yapılmaması. 
  • Binanın depreme güvenli bir halde yanıt verebilmesi için oluşturduğu geometirik şeklin köşegenlerinin birleşiminde bulunan ağırlık merkezinin kaydırılmaması. Binanın her hangi bir katında simetriyi bozacak şekilde yük azaltılması(duvar yıkımı, kolon kesilmesi, büyük ölçülere sahip pencere açılması, v.B.) , yük arttırılması (çok ağır bir makina, local olarak araç-gereç konması,büyük su deposu konması,v.B.) 
  • Uygulamanın yanlış yapılması.Beton ile demirin aderansını arttıran vibratörün uygulanmaması, malzemenin yanlış yerde uygulama edilmesi, yeni betonun sulanmaması, asimetrik şekilde binalara konsol yapılması



Oturduğum evin mevcut durumu nedir?


Buradaki problem iki tanedir.

1) Yapının beton ve çeliği


Yürürlükte olan deprem yönetmeliğine gore yapılarda kullanılan betonun BS 20 sınıfı hazır beton olması gerekmektedir. BS20'nin basınca dayanımı 250 kilogram/cm2 'dir.Mevcut yapıdaki düşey taşıyıcı eleman olan kolonlardan alınacak numunelerin basınç deneyi sonucunda hangi beton sınıfında olduğu öğrenilmektedir. Meydana getirilen deneyde ayrıca demir donatısının özellikleride öğrenilmektedir.


2) Zemin


Yapının üzerinde bulunduğu yerin mühendislik özellikleri yapılan etüdlerle belirlenir. Bu etüdler sonucu yerin, yapının yükünü güvenli bir şekilde taşıyıp taşımadığı anlaşılır.

Yorumlar İçin Tıklayın 2 Yorum Var:

  1. Yapıların depremden etkilenmemesi icin raylı sistemler başta olmak üzere güvenlik tedbirleri ev yapılırken alınması gerekmekte.

    YanıtlaSil
  2. Yapılar şimdi eskiye göre daha yenilikçi gibi duruyor tabi malzemeden çalmadan iş yaparlarsa....

    YanıtlaSil

Reklam 970x90